‘Wind op zee is niet te duur, we kijken verkeerd’

Huisman analyseert al 25 jaar de ontwikkelingen op de energiemarkt. Sinds de liberalisering eind jaren negentig is de marktprijs leidend geworden. Met de opkomst van grootschalige wind- en zonne-energie veranderde de dynamiek verder: duurzame bronnen produceren wanneer de natuur dat toelaat, niet wanneer de prijs gunstig is. Dat zorgt voor sterke prijsvolatiliteit. En het raakt direct de businesscase van windparken.

‘Er is genoeg kapitaal en bereidheid om te investeren’

Volgens Huisman schuilt hier een fundamentele denkfout. Wind- en zonneparken worden vaak als “goedkoper” gepresenteerd op basis van gemiddelde kosten per eenheid. Maar conventionele centrales kunnen zelf bepalen wanneer zij produceren, terwijl windparken moeten leveren zodra het waait, ook bij lage prijzen. ‘Als je eerlijk wilt vergelijken, moet je conventionele energie vergelijken met wind plus opslag,’ stelt hij. Alleen dan ontstaat een vergelijkbaar opbrengstprofiel.

De gevolgen zijn zichtbaar in de praktijk: tenders voor wind op zee blijven leeg of inschrijvers trekken zich terug. Overheden reageren vaak met subsidies, maar dat is volgens Huisman symptoombestrijding. ‘Er is genoeg kapitaal en bereidheid om te investeren. Technologisch zijn de projecten fantastisch, maar als businesscase niet.’

Gebrek aan systeemdenken

De kern van het probleem is volgens hem een gebrek aan systeemdenken. De energietransitie is sterk technologisch ingestoken, terwijl economische logica onderbelicht blijft. Oplossingen liggen in het combineren van technologieën (zoals wind met opslag) en in nieuwe businessmodellen. Langlopende contracten met vaste afnemers, zoals directe levering aan datacenters, bieden meer voorspelbaarheid dan volledige blootstelling aan de beursprijs. ‘We moeten niet alleen naar de techniek kijken, maar naar het hele systeem. Want zonder realistische opbrengstanalyse en vernieuwde businessmodellen dreigt de windsector vast te lopen, ondanks indrukwekkende technologische vooruitgang.’