Een jaar na de inauguratie van Trump als 47ste president van de Verenigde Staten is het verre van rustig op het vlak van de internationale handel. De uitspraak van het Amerikaanse Hooggerechtshof op 20 februari en de nieuw opgelegde heffingen op 24 februari 2026 vormde opnieuw aanleiding voor Martijn Schippers, universitair hoofddocent douanerecht aan de Erasmus School of Law, om de ontwikkelingen in de media te duiden, ditmaal in een uitzending van BNR Nieuwsradio en RTL Z.
Naar aanleiding van de uitspraak van het Amerikaanse Hooggerechtshof op 20 februari heeft Trump aangekondigd om de zogenoemde International Emergency Economic Powers Act (IEEPA)-invoerrechten per 24 februari 2026 te schrappen. "De IEEPA-tarieven zijn ingesteld onder een bepaalde noodwet die het de Amerikaanse president toestaat om heffingen op te leggen als de Amerikaanse nationale veiligheid in het geding is. De vermeende toestroom van illegale drugs vanuit Canada, Mexico en China vormde volgens Trump een volksgezondheidscrisis, terwijl het handelstekort kortweg schade aan de Amerikaanse maakindustrie teweeg zou brengen. Dit was voor Trump aanleiding om tijdens de Rose Garden conferentie op 2 april vorig jaar een de invoering van een 10% basistarief en hogere landspecifieke rechten aan te kondigen," zegt Schippers.
"Tegelijk met het schrappen van de IEEPA-invoerrechten", vult Schippers aan, "zijn sinds 24 februari nieuwe invoerrechten van 10% van toepassing. De nieuwe heffingen zijn gebaseerd op Section 122 van de Trade Act of 1974. De president heeft op basis van Section 122 de bevoegdheid om tijdelijke handelsmaatregelen te treffen ter bescherming van de betalingsbalans van de Verenigde Staten voor een termijn van maximaal 150 dagen".
De verschillen tussen IEEPA en Section 122-invoerrechten
De afgeschafte en nieuw geïntroduceerde heffingen zijn niet hetzelfde, legt Schippers uit "Nee, het basistarief is weliswaar ook 10%, maar er gelden onder Section 122 geen landspecifieke invoerrechten. Daarnaast gelden er onder de IEEPA en Section 122 bepaalde uitzonderingen, die grotendeels gelijk zijn, maar er zijn ook verschillen".
Als voorbeeld kan in dat verband worden gewezen op tomaten, sinaasappels en sinaasappelsap die nu wel zijn uitgezonderd en eerder niet, en schrijf- of oefenboeken en kinderprenten-, teken- of kleurboeken waarvoor het omgekeerde geldt. Tot slot merkt hij op dat "nog niet geheel uitgekristalliseerd is hoe de Section 122-invoerrechten zich verhouden met handelsafspraken die Trump over het afgelopen jaar met diverse landen heeft gesloten en andere additionele invoerrechten onder andere wettelijke grondslagen zoals de 50% invoerrechten op staal, aluminium en koper die hun grondslag vinden in Section 232 van de Trade Expansion Act of 1962."
Section 122-invoerrechten: 10 of 15%?
Het weekend voordat de nieuwe invoerrechten werden ingevoerd, dreigde Trump met het invoeren van additionele invoerrechten van 15%. Uiteindelijk werd een additioneel invoerrecht ingesteld van 10%. "Onder Section 122 geldt een maximumtarief van 15%, dus het tarief kan nog verder oplopen. Het invoerrecht kan echter niet langer dan 150 dagen ingesteld blijven. Na deze termijn is instemming nodig van het Congres om de geldigheidsduur te verlengen," zegt Schippers.
"De onzekerheid of de invoerrechten zullen worden verlengd ook in het licht moet worden gezien van de afbrokkelende steun van de Republikeinen voor het handelsbeleid van Trump en de aanstaande tussentijdse verkiezingen van het Congres in het najaar. Onder andere tegen die achtergrond zal Trump naarstig op zoek gaan naar andere wettelijke grondslagen voor de instelling van aanvullende invoerrechten," zegt Schippers.
De raamwerkovereenkomst tussen de EU en VS
Afgelopen zomer hebben de Europese Unie en de Verenigde Staten een raamwerkovereenkomst gesloten. Onderdeel van die afspraak was dat op de meeste Europese Unie producten bij invoer in de Verenigde Staten een invoerrecht van maximaal 15% zou worden ingesteld, terwijl de Europese Unie de invoerrechten op Amerikaanse industriële, agrarische en visserijproducten zou verlagen naar 0%. Voor dat laatste heeft de Europese Commissie eind augustus 2025 een voorstel ingediend. Schippers merkt op: "Naar aanleiding van de laatste ontwikkelingen heeft het Europees Parlement de stemming voor het voorstel uitgesteld. Net als de andere EU-instituten willen zij namelijk eerst weten wat de ontwikkelingen betekenen voor de onder de raamwerkovereenkomst gemaakte afspraken."
- Universitair Hoofddocent
- Meer informatie
Schippers is over dit onderwerp bij diverse mediakanalen verschenen:
- Bekijk de deelname van Schippers bij RTL
- Luister hier naar Schippers bij Nieuws & Co
- Lees Schippers bijdrage in BNR Nieuws
- Lees Schippers bijdrage in het FD (artikel 1 | artikel 2)
- Naar aanleiding van de lezing van Schippers bij de Koninklijke Vereniging voor Belastingwetenschap en voordracht bij de plenaire zitting van het Benelux parlement, zal hij in een nieuw te verschijnen artikel in het tijdschrift Ondernemingsrecht de handelsrelatie tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten langs de lat leggen van de uitgangspunten van het op de internationale handel in goederen betrekking hebbende douanerecht. De laatste ontwikkelingen zullen hierin ook uitvoering aan bod komen.
- Gerelateerde content
